Lúa gạo ùn tắc ở nhiều khâu, Bộ Công Thương kiến nghị một loạt giải pháp

DNVN - Cho rằng việc vận chuyển, tiêu thụ, chế biến, xuất khẩu lúa gạo của các tỉnh, thành phố khu vực Đồng bằng Sông Cửu Long đang gặp nhiều vướng mắc, Bộ Công Thương đã đề nghị Thủ tướng xem xét, giao các Bộ, ngành, địa phương nhanh chóng thực hiện các giải pháp tháo gỡ khó khăn.

365 views Link gốc
Chuỗi giá trị sản xuất, tiêu thụ, chế biến và xuất khẩu gặp khó
 
Theo Bộ Công Thương, việc áp dụng Chỉ thị 16 tại 19 tỉnh, thành phố phía Nam đã dẫn đến tình trạng tắc nghẽn lưu thông lúa hàng hóa từ ruộng về nhà máy và từ nhà máy ra các cảng xuất khẩu. Theo đó, khó khăn trong việc thu hoạch lúa tươi vụ Hè Thu tại ruộng và trong khâu chế biến thóc hàng hóa. Việc vận chuyển lúa từ ruộng đến nhà máy bị gián đoạn, dẫn đến tình trạng ùn ứ lúa tươi chưa được xử lý, làm giảm chất lượng gạo. Các thương nhân thiếu hụt nguồn nguyên liệu chế biến gạo thành phẩm, ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện các hợp đồng xuất khẩu đã ký kết trước đó.
 
Đối với những nhà máy tổ chức sản xuất theo hình thức “3 tại chỗ”, năng suất hoạt động giảm hẳn, chỉ duy trì từ 50% trở xuống do thiếu hụt lực lượng nhân công.
 
Các thương nhân dù đã áp dụng hình thức “1 cung đường, 2 địa điểm” cho nhà máy sản xuất, chế biến. Tuy nhiên, do bị giới hạn bởi khung giờ không được ra đường nên một số hoạt động bị gián đoạn qua ngày, làm cho chất lượng gạo neo trên ghe/sà lan qua đêm bị sụt giảm.
 
Đối với các nhà máy, kho chứa có ca nhiễm, các cơ quan y tế áp dụng biện pháp phong tỏa theo quy định (thời gian quá dài đối với nhà máy sản xuất, chế biến mặt hàng lương thực chính là gạo) đã vô tình gây đứt gãy chuỗi sản xuất của các thương nhân.
 
 
Theo Bộ Công Thương, chuỗi giá trị sản xuất, tiêu thụ, chế biến và xuất khẩu lúa gạo đang gặp nhiều khó khăn.
 
Tại một số địa phương chưa thống nhất được phương án xét nghiệm tại nhà máy. Có trường hợp phản ánh nhà máy phải thực hiện việc xét nghiệm đến 2-3 lần/tuần của nhiều cơ quan cấp huyện, xã.
 
Các cảng giảm công suất hoạt động (trong đó có Bến 125 tại Tân Cảng Cát Lái là một trong những bến xuất gạo bằng container chính của khu vực TP. Hồ Chí Minh đã ngừng hoạt động gần 1 tháng nay) nên một số thương nhân phải đưa container về đóng tại kho, trên sà lan. Do đó, tiến độ giao hàng bị chậm trễ, hãng tàu phạt, chi phí tăng. Thực tế cho thấy đây chỉ có thể là giải pháp tình thế và chỉ áp dụng được đối với các kho gần cảng xuất.
 
Trong khi đó, khó khăn trong khâu vận chuyển từ nhà máy chế biến đến các cảng xuất khẩu là đáng kể khi thị trường thiếu hụt nghiêm trọng tài xế xe tải, container, tài công ghe, sà lan vận chuyển gạo hàng hóa từ nhà máy chế biến ra cảng. Người lao động làm hàng tại các cảng xuất khẩu cũng bị giảm rất nhiều.
 
Tại một số địa phương, tài công ghe thương lái hoặc tài xế lái máy gặt đập liên hợp được yêu cầu phải có giấy xét nghiệm âm tính với COVID-19, tuy nhiên giấy xác nhận này chỉ có hiệu lực trong vòng 72 giờ, không đủ thời gian để vận chuyển hàng hóa từ các tỉnh, thành phố khu vực ĐBSCL đi các cảng khu vực TP Hồ Chí Minh.
 
Mặc dù các cơ quan chức năng đã có văn bản chỉ đạo và hướng dẫn đối với các phương tiện chuyên chở hàng hóa liên tỉnh từ đường bộ cho đến thủy nội địa nhưng trên thực tế, các thương nhân phản ánh đường thủy nội địa vẫn chưa được áp dụng, nhất là đối với các phương tiện nhỏ lẻ.
 
Ngoài ra, tồn kho thóc gạo tại các thương nhân là Hội viên VFA nhìn chung vẫn còn nhiều dù đã đến thời điểm bổ sung tồn kho thường kỳ. Tuy nhiên, do quá trình lưu thông, phân phối hàng hóa bị gián đoạn nên tồn kho chưa được giải phóng, dòng vốn cũng bị ách tắc theo và thương nhân không thể tiếp tục thu mua thóc gạo. Trong khi đó, do giá trị hàng hóa cao nên các thương nhân xuất khẩu gạo hầu hết đều sử dụng đòn bẩy tài chính lớn, các chi phí phát sinh sau Chỉ thị 16 cũng thành một gánh nặng mới.
 
Liên quan đến khó khăn tín dụng, Bộ Công Thương đánh giá, dù Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã có công văn đề nghị các Ngân hàng thương mại và Ngân hàng Nhà nước chi nhánh các tỉnh, thành phố Khu vực Đồng bằng sông Cửu Long đảm bảo vốn tín dụng phục vụ thu mua, tạm trữ thóc, gạo tại Khu vực Đồng bằng sông Cửu Long nhưng thực tế hiện nay, theo các thương nhân phản ánh, các ngân hàng thương mại vẫn chưa triển khai thực hiện.
 
Thêm vào đó, hiện hầu như các thương nhân e ngại việc ký kết hợp đồng mới do tình trạng ách tắc trong lưu thông và giao nhận tại các cảng biển. Đồng thời, biên độ chênh lệch giá thời điểm chào bán và giá cước thực tế lúc giao hàng quá lớn khiến các thương nhân và cả khách hàng đều gặp rủi ro lớn.
 
Bộ Công Thương khẳng định, tình trạng này nếu tiếp diễn chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến kim ngạch ngành và nguy cơ mất thị trường xuất khẩu, nhất là các thị trường truyền thống như Philippines, Trung Quốc, Malaysia vào các đối thủ cạnh tranh khác trong khu vực như Thái Lan, Ấn Độ",
 
Nguy cơ chất lượng gạo sụt giảm mạnh
 
Theo đánh giá của Bộ Công Thương, những khó khăn trên đã làm cho tình hình tiêu thụ lúa Hè Thu 2021 ở các tỉnh/thành phố khu vực ĐBSCL gặp rất nhiều khó khăn, đình trệ trong việc thu hoạch, xử lý sau thu hoạch. Nguy cơ chất lượng gạo sụt giảm mạnh là hoàn toàn thực tế và việc không thể tiêu thụ lúa tươi tại ruộng dẫn đến giá lúa gạo nội địa khu vực đồng bằng sông Cửu Long giảm liên tục trong nhiều tuần qua: Giá bình quân lúa tươi loại thường tại ruộng từ ngày 1/5 là 6.200 đồng/kg, ngày 1/6 là 5.800 đồng/kg, ngày 1/7 là 5.200 đồng/kg và đến ngày 5/8 giảm xuống chỉ còn 4.700 đồng/kg.
 
Không bán được lúa tươi lại không thể trữ trong dân do điều kiện thời tiết đang mưa nhiều cùng với giá vật tư nông nghiệp đầu vào tăng mạnh trong thời gian qua là những nguyên nhân chính gây tâm lý không thuận trong nông dân. Từ đó làm dấy lên lo ngại về khả năng người trồng lúa sẽ bỏ ruộng hoặc chậm xuống giống lúa vụ 3, tác động xấu đến các vụ mùa sau và trên hết là đưa đến nguy cơ thiếu hụt lương thực lúc giáp hạt vụ Đông Xuân 2021/22 - thời điểm cận Tết.
 
Cũng theo Bộ Công Thương, ngày 10/8, Công ty Đại lý Giao nhận vận tải xếp dỡ Tân Cảng (Tổng công ty Tân cảng Sài Gòn) đã thông báo về kế hoạch tiếp nhận lại dịch vụ đóng rút gạo tại Bến 125 - Cảng Cát Lái từ ngày 16/8 với quy mô 2 băng chuyền kép (năng suất 70 container/ngày) và phụ thu thêm 450 nghìn đồng/container. Việc mở lại đóng rút gạo tại Bến 125 - Cảng Cát Lái đã hỗ trợ cho thương nhân xuất khẩu gạo trong khâu xuất khẩu nhưng việc tiếp nhận chỉ với quy mô 2 băng chuyền và phụ thu vẫn tạo thêm chi phí tài chính, thời gian đối với gạo xuất khẩu.
 
Ngày 12/8, Bộ Y tế có văn bản số 6565/BYT-MT gửi Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố về việc phòng chống dịch COVID-19 tại cơ sở lao động sản xuất kinh doanh. Trong đó các địa phương, doanh nghiệp, cơ sở sản xuất kinh doanh, khu công nghiệp chủ động triển khai các biện pháp phòng, chống dịch đảm bảo sản xuất kinh doanh. UBND các tỉnh, thành phố căn cứ hướng dẫn của Ban Chỉ đạo Quốc gia, Bộ Y tế và dựa trên đánh giá tình hình thực tế tại địa phương để hướng dẫn các đơn vị xây dựng kế hoạch và phương án phòng, chống dịch phù hợp, hiệu quả. Việc triển khai theo chỉ đạo của Bộ Y tế tại văn bản số 6565/BYT-MT có thể giúp địa phương có sự linh hoạt hơn trong công tác tổ chức phòng, chống dịch nhưng việc tổ chức tiêu thụ thóc, gạo trong chuỗi giá trị tại khu vực ĐBSCL cần có sự thống nhất liên tỉnh, tránh việc gián đoạn chuỗi do sự khác biệt trong triển khai giữa các địa phương.
 
Đề nghị khẩn trương mở luồng xanh cho vận tải đường thủy
 
Để đảm bảo tiêu thụ kịp thời thóc, gạo hàng hóa cho người nông dân, trên cơ sở thông tin, đề xuất được trao đổi tại cuộc họp với VFA và các thương nhân kinh doanh xuất khẩu gạo ngày 12/8, Bộ Công Thương báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, giao các Bộ, ngành, địa phương liên quan triển khai một số nhóm giải pháp.
 
Với nhóm giải pháp cấp bách, Bộ Công Thương đề nghị khẩn trương nghiên cứu, mở luồng xanh cho vận tải đường thủy, bảo đảm yêu cầu về phòng, chống dịch nưng giải tỏa được ách tắc hiện nay. Theo Bộ Công Thương, với đặc thù địa hình kênh rạch chằng chịt, đa phần các nhà máy sản xuất, chế biến lúa gạo cập bờ sông, bờ kênh, thóc, gạo sản xuất ở vùng ĐBSCL được vận chuyển 95% bằng đường thuỷ. Do đó, việc khơi thông dòng chảy phương tiện chuyên chở sẽ góp phần đáng kể giúp các thương nhân xuất khẩu gạo duy trì được chuỗi cung ứng lúa gạo hàng hóa từ đồng ruộng ra đến cảng xuất khẩu.
 
Trên cơ sở đó, Bộ Công Thương kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét, giao Bộ Y tế, Bộ Giao thông vận tải xem xét, áp dụng linh hoạt 2 phương án sau.
 
Phương án 1: Chấp nhận các xét nghiệm nhanh tại ấp, xã, đăng ký thông tin, lịch trình di chuyển với cơ quan quản lý nhà nước tại ấp/xã… và áp dụng tương tự đối với lực lượng bốc xếp thóc xuống/lên ghe. Đặc biệt xem xét ưu tiên phân luồng xanh (xét nghiệm nhanh tại chốt kiểm dịch trên sông) cho các phương tiện vận chuyển lúa tươi từ đồng ruộng về hệ thống nhà máy sấy vệ tinh trong khu vực gần nhất (cùng xã, huyện) để đảm bảo chất lượng thóc tồn trữ đạt yêu cầu.
 
Phương án 2: Trường hợp thương nhân đồng ý hỗ trợ cung cấp các bộ kit xét nghiệm nhanh cho các chốt trên sông, khi ghe/sà lan của các thương nhân di chuyển qua, đề nghị nhân viên chịu trách nhiệm trực chốt tiến hành xét nghiệm nhanh và đóng dấu thông hành cho các phương tiện tranh thủ di chuyển tiếp.
 
Đối với phương án này, Bộ Công Thương đề nghị các cấp lãnh đạo địa phương chỉ đạo linh hoạt. Theo đó, chỉ yêu cầu giấy xác nhận âm tính với COVID-19 (PCR) khi phương tiện rời bến/bờ (điểm đầu) và suốt qua trình di chuyển trên sông được phép sử dụng giấy xác nhận xét nghiệm nhanh tại các chốt để qua chốt kế tiếp cũng như cập bến/bờ (điểm cuối) của lộ trình. Đồng thời gửi nhân sự trực chốt đến tập huấn nhanh tại các cơ quan y tế có chức năng gần nhất để đáp ứng nhu cầu công tác.
 
Về tín dụng, Bộ Công Thương đề nghị Ngân hàng Nhà nước Việt Nam xem xét, chỉ đạo các Ngân hàng thương mại có hỗ trợ nhất định về lãi suất cho các doanh nghiệp; và tạo điều kiện cho các doanh nghiệp được thế chấp vay vốn bằng chính sản phẩm sẽ thu mua như kiến nghị của Bộ Công Thương tại văn bản số 4889/BCT-XNK ngày 12/8 về tạo điều kiện thuận lợi cho việc tiếp cận nguồn vốn thu mua thóc, gạo hàng hóa.
 
Với nhóm giải pháp đồng bộ khác, Bộ Công Thương đề nghị Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Giao thông vận tải chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành liên quan làm việc với Tổng Công ty Tân Cảng Sài Gòn để sớm mở lại tất cả các máng đóng rút gạo trong thời gian sớm nhất nhằm giảm bớt tình trạng ùn tắc container xuất khẩu gạo và cân nhắc về phí phụ thu để tạo thuận lợi cho xuất khẩu trong bối cảnh dịch COVID-19 do bến này là một trong những bến chính chuyên đóng hàng gạo bằng container.
 
Giao Bộ GTVT phối hợp Bộ Công Thương tiếp tục theo dõi, làm việc và yêu cầu các hãng tàu, các doanh nghiệp kinh doanh ngành logistics phải công khai, minh bạch về giá cước vận chuyển container cũng như có sự điều chỉnh giá cước vận chuyển về mức hợp lý để tạo điều kiện cho hoạt động xuất nhập khẩu của các doanh nghiệp được thuận lợi hơn trong bối cảnh dịch COVID-19 như hiện nay.
 
Giao Bộ Y tế chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành, địa phương liên quan nghiên cứu, thống nhất việc áp dụng biện pháp xét nghiệm COVID-19 đầu vào, sau đó giao cho thương nhân có kế hoạch tự quản lý đội ngũ lao động và tự chịu trách nhiệm trước pháp luật.
 
Giao Bộ Y tế chủ trì, phối hợp với UBND các địa phương xem xét ưu tiên và khẩn trương triển khai việc tiêm vaccine cho những thành phần lao động bắt buộc phải tham gia trực tiếp trên hiện trường - trong chuỗi cung ứng lúa gạo nói riêng và lương thực nói chung như tài xế, tài công, người đi thu mua, nhân viên nhà máy, nhân viên xuất nhập khẩu, nhân viên điều phối hiện trường...
 


Web phim lậu Phimmoi ngang nhiên hoạt động trở lại?

Vừa bị khởi tố hình sự vì vi phạm bản quyền vào cuối tháng 8, trang web phim lậu phimmoi.net được cho là đã hoạt động trở lại với tên miền mới. Đây không phải lần đầu tiên wesite này đổi ...

Đối mặt nhiều khó khăn do Covid-19, Nafoods group vẫn ước đạt tăng trưởng cao trong quý III

Theo CTCP Nafoods Group (mã NAF - HoSE) trong quý III/2021, Tổng doanh thu toàn hệ thống ước đạt 412 tỷ đồng, tăng 46% so với cùng kỳ; Lợi nhuận ròng ước đạt 20.5 tỷ đồng, tăng 52%.

Gỡ thủ tục để “cứu” doanh nghiệp

Theo đại diện nhiều hiệp hội, tỷ lệ doanh nghiệp gặp khó khăn do dịch COVID-19 tới mức khó có khả năng vực dậy là rất lớn và đang rất cần những giải pháp mạnh để "gượng dậy".

Khóa học trực tuyến đầu tiên về "lập kế hoạch kinh doanh" cho nữ doanh nhân

DNVN - Ngày 24/9, Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công Thương) và Đại sứ quán Hà Lan tại Việt Nam chính thức khởi động khóa học “Lập kế hoạch kinh doanh” trên nền tảng đào tạo trực tuyến ...

Đổi mới không ngừng để số hóa nhanh hơn

DNVN - Chủ tịch luân phiên của Huawei Eric Xu chia sẻ một nhiệm vụ quan trọng trong sứ mệnh của Huawei là mang kỹ thuật số đến mọi người, mọi nhà và tổ chức vì một thế giới thông minh, được ...

Thế Giới Di Động tăng tốc mở shop xe đạp, kỳ vọng doanh thu 400 tỉ

Sau thời gian dài vắng bóng những chuỗi bán lẻ lớn chuyên nghiệp, ngành hàng xe đạp năm nay chứng kiến màn tăng tốc bất ngờ của Thế Giới Di Động

Bamboo Airways là hãng bay Việt đầu tiên ký hợp tác 4 bên xúc tiến đường bay thẳng Việt - Mỹ

Sự kiện ký kết 4 bên giữa Bamboo Airways và các đối tác tại Los Angeles (Mỹ) được kỳ vọng mở ra một trang mới trong hợp tác kinh tế, hàng không, thương mại, du lịch và giao lưu giữa các bên.

Đừng làm khó doanh nghiệp vì các quy định bất hợp lý

Hiện không phải là lúc đặt thêm các khoản thu bất hợp lý, thiếu minh bạch, gây khó cho doanh nghiệp.

Vượt qua điểm đen tâm lý của người lãnh đạo

Sự sửng sốt, chối bỏ, chán nản và suy sụp là những điểm đen tâm lý các nhà lãnh đạo cần vượt qua để bước vào giai đoạn nhận thức, chấp nhận, thay đổi và cùng đội ngũ đồng lòng ...